Content check — Makroekonomia, Chapter 1: Wstęp do makroekonomii

Every problem in the chapter beside the book’s answer, a chapter at a time as you scroll.

Chapter 1: Wstęp do makroekonomii

10 problems · 1 figure

W pewnym kraju eksport wynosi 20 mld dol., wydatki państwa na dobra i usługi są równe 1000 mld dol., inwestycje przedsiębiorstw kształtują się na poziomie 50 mld dol., import wynosi 40 mld dol., a wydatki konsumpcyjne mają wartość 2000 mld dol. Ile wynosi PKB?

Answer

PKB jest równy C + I + G + (X - Z). PKB = 2000 mld dol. + 50 mld dol. + 1000 mld dol. + (20 mld dol. - 40 mld dol.) = 3030 mld dol.

1-2 §1.1 source ↗

Które z poniższych kategorii zostaną uwzględnione w PKB?

a. Koszt pobytu w szpitalu

b. Podwyższenie się średniej oczekiwanej długości życia

c. Opieka nad dzieckiem świadczona przez żłobek

d. Opieka nad dzieckiem zapewniana przez babcię

e. Sprzedaż używanych samochodów

f. Sprzedaż nowych samochodów

g. Większa różnorodność serów dostępnych w supermarketach

h. Żelazo, z którego wytwarza się stal służącą do wyprodukowania lodówki kupionej przez konsumenta

Answer

a. Koszt pobytu w szpitalu wliczamy do PKB.

b. Zmiana średniej oczekiwanej długości życia nie jest transakcją rynkową i nie jest składową PKB.

c. Opłacona opieka nad dzieckiem jest częścią PKB.

d. Jeśli babcia dostaje wynagrodzenie i zgłasza je jako dochód; jest to część PKB. W przeciwnym przypadku opieka taka nie jest wliczana do PKB.

e. Samochód używany nie został wyprodukowany w tym roku, więc nie jest częścią PKB.

f. Wartość nowego samochodu wliczamy do PKB.

g. Różnorodność dostępnych towarów nie wpływa na PKB. Z punktu widzenia PKB nie ma znaczenia, czy gospodarka wytwarza jeden gatunek sera, czy też wiele jego odmian.

h. Żelazo nie jest wliczane do PKB, ponieważ jest dobrem pośrednim.

1-3 §1.2 source ↗

Na podstawie danych z Tabeli 1.5 określ, jaka część wzrostu nominalnego PKB w latach 1980–1990 wynikała ze wzrostu realnego PKB, a jaka ze wzrostu cen (inflacji).

Tabela 1.5 in the book ↗

Rok	Nominalny PKB (mld dol., ceny bieżące)	Deflator PKB (2005 = 100)
1960	542,4	19,0
1965	742,3	20,3
1970	1073,3	24,8
1975	1684,9	34,1
1980	2857,3	48,3
1985	4339,0	62,3
1990	5963,1	72,7
1995	7639,7	81,7
2000	10 251,0	89,0
2005	13 039,2	100,0
2010	15 049,0	110,0
2015	18 206,0	119,6
2020	20 893,7	129,88

PKB USA w cenach bieżących w pięcioletnich odstępach (Źródło: https://apps.bea.gov/itable/index.cfm, tabele 1.1.5 i 1.1.9).

Answer

W latach 1980–1990 realny PKB wzrósł o (8202,3 - 5915,7) / (5915,7) = 38,7%. W tym samym okresie ceny wzrosły o (72,7 - 48,3) / (48,3/100) = 50,5%. Tak więc ok. 56,6% wzrostu nominalnego PKB (50,5/ (50,5 + 38,7) wynikało ze wzrostu cen (inflacji), a reszta, tj. 38,7/ (50,5 + 38,7) = 43,4% ze wzrostu realnego PKB.

1-4 §1.3 source ↗

Spójrz na Ilustrację 1.10 bez patrzenia na Tabelę 1.7. Jeśli zdefiniujemy recesję jako znaczny spadek produkcji krajowej, to czy oprócz recesji z lat 2008–2009 możesz wskazać jeszcze inne recesje, które wystąpiły po 1960 r.? (Odpowiedź wymaga wykorzystania własnej intuicji).

Wykres jest ilustracją wykładniczego tempa wzrostu realnego PKB w USA, szczególnie po roku 1950. — Ilustracja 1.10 PKB Stanów Zjednoczonych w latach 1930–2020 in the book ↗

Tabela 1.7 in the book ↗

Dno	Szczyt	Okres recesji w miesiącach	Okres ożywienia w miesiącach
Grudzień 1900	Wrzesień 1902	18	21
Sierpień 1904	Maj 1907	23	33
Czerwiec 1908	Styczeń 1910	13	19
Styczeń 1912	Styczeń 1913	24	12
Grudzień 1914	Sierpień 1918	23	44
Marzec 1919	Styczeń 1920	7	10
Lipiec 1921	Maj 1923	18	22
Lipiec 1924	Październik 1926	14	27
Listopad 1927	Sierpień 1929	23	21
Marzec 1933	Maj 1937	43	50
Czerwiec 1938	Luty 1945	13	80
Październik 1945	Listopad 1948	8	37
Październik 1949	Lipiec 1953	11	45
Maj 1954	Sierpień 1957	10	39
Kwiecień 1958	Kwiecień 1960	8	24
Luty 1961	Grudzień 1969	10	106
Listopad 1970	Listopad 1973	11	36
Marzec 1975	Styczeń 1980	16	58
Lipiec 1980	Lipiec 1981	6	12
Listopad 1982	Lipiec 1990	16	92
Marzec 1991	Marzec 2001	8	120
Listopad 2001	Grudzień 2007	8	73
Czerwiec 2009	Luty 2020	18	128
Kwiecień 2020	-	2	-

Cykle gospodarcze w USA od 1900 r. (Źródło: http://www.nber.org/cycles/main.html).

Answer

Dwie inne recesje są widoczne na wykresie jako niewielkie spadki PKB: w latach 1973–1975 i 1981–1982. Na wykresie można wskazać jeszcze dwa okresy spowolnienia gospodarczego przejawiającego się spłaszczeniem ścieżki wzrostu realnego PKB: w latach 1990–1991 i 2001.

1-5 §1.3 source ↗

Wykorzystując dane przedstawione w Tabeli 1.7, powiedz, jak często zdarzały się recesje od zakończenia II wojny światowej (tj. od 1945 r.).

Tabela 1.7 in the book ↗

Dno	Szczyt	Okres recesji w miesiącach	Okres ożywienia w miesiącach
Grudzień 1900	Wrzesień 1902	18	21
Sierpień 1904	Maj 1907	23	33
Czerwiec 1908	Styczeń 1910	13	19
Styczeń 1912	Styczeń 1913	24	12
Grudzień 1914	Sierpień 1918	23	44
Marzec 1919	Styczeń 1920	7	10
Lipiec 1921	Maj 1923	18	22
Lipiec 1924	Październik 1926	14	27
Listopad 1927	Sierpień 1929	23	21
Marzec 1933	Maj 1937	43	50
Czerwiec 1938	Luty 1945	13	80
Październik 1945	Listopad 1948	8	37
Październik 1949	Lipiec 1953	11	45
Maj 1954	Sierpień 1957	10	39
Kwiecień 1958	Kwiecień 1960	8	24
Luty 1961	Grudzień 1969	10	106
Listopad 1970	Listopad 1973	11	36
Marzec 1975	Styczeń 1980	16	58
Lipiec 1980	Lipiec 1981	6	12
Listopad 1982	Lipiec 1990	16	92
Marzec 1991	Marzec 2001	8	120
Listopad 2001	Grudzień 2007	8	73
Czerwiec 2009	Luty 2020	18	128
Kwiecień 2020	-	2	-

Cykle gospodarcze w USA od 1900 r. (Źródło: http://www.nber.org/cycles/main.html).

Answer

W ciągu około 70 lat wystąpiło 11 recesji, czyli pojawiały się średnio raz na sześć lat.

1-6 §1.3 source ↗

Jak długo, zgodnie z Tabelą 1.7, trwała przeciętna recesja od zakończenia II wojny światowej?

Tabela 1.7 in the book ↗

Dno	Szczyt	Okres recesji w miesiącach	Okres ożywienia w miesiącach
Grudzień 1900	Wrzesień 1902	18	21
Sierpień 1904	Maj 1907	23	33
Czerwiec 1908	Styczeń 1910	13	19
Styczeń 1912	Styczeń 1913	24	12
Grudzień 1914	Sierpień 1918	23	44
Marzec 1919	Styczeń 1920	7	10
Lipiec 1921	Maj 1923	18	22
Lipiec 1924	Październik 1926	14	27
Listopad 1927	Sierpień 1929	23	21
Marzec 1933	Maj 1937	43	50
Czerwiec 1938	Luty 1945	13	80
Październik 1945	Listopad 1948	8	37
Październik 1949	Lipiec 1953	11	45
Maj 1954	Sierpień 1957	10	39
Kwiecień 1958	Kwiecień 1960	8	24
Luty 1961	Grudzień 1969	10	106
Listopad 1970	Listopad 1973	11	36
Marzec 1975	Styczeń 1980	16	58
Lipiec 1980	Lipiec 1981	6	12
Listopad 1982	Lipiec 1990	16	92
Marzec 1991	Marzec 2001	8	120
Listopad 2001	Grudzień 2007	8	73
Czerwiec 2009	Luty 2020	18	128
Kwiecień 2020	-	2	-

Cykle gospodarcze w USA od 1900 r. (Źródło: http://www.nber.org/cycles/main.html).

Answer

Dla każdej recesji przedstawiono w tabeli miesiące, w których produkcja spadła. Uśrednienie tych danych dla okresu po II wojnie światowej daje średni czas trwania recesji wynoszący 11 miesięcy, czyli nieco mniej niż rok.

1-7 §1.3 source ↗

Jak długo, zgodnie z Tabelą 1.7, trwała przeciętna faza ekspansja od zakończenia II wojny światowej?

Tabela 1.7 in the book ↗

Dno	Szczyt	Okres recesji w miesiącach	Okres ożywienia w miesiącach
Grudzień 1900	Wrzesień 1902	18	21
Sierpień 1904	Maj 1907	23	33
Czerwiec 1908	Styczeń 1910	13	19
Styczeń 1912	Styczeń 1913	24	12
Grudzień 1914	Sierpień 1918	23	44
Marzec 1919	Styczeń 1920	7	10
Lipiec 1921	Maj 1923	18	22
Lipiec 1924	Październik 1926	14	27
Listopad 1927	Sierpień 1929	23	21
Marzec 1933	Maj 1937	43	50
Czerwiec 1938	Luty 1945	13	80
Październik 1945	Listopad 1948	8	37
Październik 1949	Lipiec 1953	11	45
Maj 1954	Sierpień 1957	10	39
Kwiecień 1958	Kwiecień 1960	8	24
Luty 1961	Grudzień 1969	10	106
Listopad 1970	Listopad 1973	11	36
Marzec 1975	Styczeń 1980	16	58
Lipiec 1980	Lipiec 1981	6	12
Listopad 1982	Lipiec 1990	16	92
Marzec 1991	Marzec 2001	8	120
Listopad 2001	Grudzień 2007	8	73
Czerwiec 2009	Luty 2020	18	128
Kwiecień 2020	-	2	-

Cykle gospodarcze w USA od 1900 r. (Źródło: http://www.nber.org/cycles/main.html).

Answer

W tabeli przedstawiono miesiące, w których produkcja rosła. Uśrednienie tych danych dla okresu po II wojnie światowej daje średni czas trwania ekspansji wynoszący 60,5 miesiąca, czyli ponad pięć lat.

1-8 §1.4 source ↗

Czy jest możliwy wzrost poziomu PKB przy jednoczesnym spadku wartości PKB per capita? Czy jest możliwy spadek PKB przy wzroście PKB per capita?

Answer

Tak. Odpowiedź na oba pytania zależy od tego, czy PKB rośnie szybciej, czy wolniej niż liczba ludności. Jeśli liczba ludności wzrasta szybciej niż PKB, PKB kraju rośnie, ale PKB per capita spada. Jeśli PKB maleje, ale liczba ludności maleje szybciej, wówczas PKB spada, a PKB per capita rośnie.

1-9 §1.4 source ↗

Republika Środkowoafrykańska ma PKB na poziomie 1 107 689 mln franków CFA i liczbę ludności równą 4,862 mln. Kurs walutowy wynosi 284,681 franków CFA za dolara. Oblicz PKB per capita Republiki Środkowoafrykańskiej w dolarach.

Answer

Pierwszym krokiem jest podzielenie PKB we frankach CFA przez kurs walutowy, aby przeliczyć walutę krajową na dolary amerykańskie. Tak uzyskany wynik dzielimy następnie przez liczbę ludności, aby otrzymać PKB na jednego mieszkańca. A zatem: 1 107 689 mln franków / 284,681 franków za dolara / 4,862 mln osób = 800,28 dol. PKB na mieszkańca Republiki Środkowoafrykańskiej wynosi więc 800,28 dol.

1-10 §1.5 source ↗

Wyjaśnij krótko, czy wzrost PKB jest wyższy, czy niższy niż wzrost poziomu dobrobytu, biorąc pod uwagę występowanie poniższych czynników.

a. Zanieczyszczenie środowiska rośnie

b. Przestępczość spada

c. Zwiększa się wybór towarów dostępnych dla konsumentów

d. Śmiertelność niemowląt spada

Answer

a. Zanieczyszczenie środowiska obniża ogólny standard życia, ale nie jest wliczane do PKB, więc wzrost PKB byłby wyższy niż wzrost poziomu dobrobytu.

b. Mniejsza przestępczość podnosi standard życia, ale nie jest wliczana bezpośrednio do PKB, a zatem wzrost PKB byłby niższy niż wzrost poziomu dobrobytu.

c. Większa różnorodność towarów poprawia standard życia, ale nie jest wliczana bezpośrednio do PKB, więc wzrost PKB byłby niższy niż wzrost poziomu dobrobytu.

d. Spadek śmiertelności niemowląt jest mocnym sygnałem podnoszenia się standardu życia, ale nie jest wliczany bezpośrednio do PKB, a zatem wzrost PKB byłby niższy niż wzrost poziomu dobrobytu.

Loading chapter 2…

Zadania i odpowiedzi pochodzą z książki Makroekonomia – podstawy (David Shapiro, Daniel MacDonald i Steven A. Greenlaw), OpenStax Poland, i są wykorzystywane na licencji CC BY-NC-SA 4.0. Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/makroekonomia-podstawy/pages/1-wprowadzenie-do-rozdzialu. Obrazy, aktywności, testy i podobne elementy tego podręcznika objęte prawami autorskimi OpenStax Poland podlegają tej samej licencji – CC-BY-NC-SA. Ta adaptacja jest udostępniana na tej samej licencji, nie służy celom komercyjnym i nie jest powiązana z OpenStax Poland, OpenStax ani Rice University, ani przez nie popierana.