Every problem in the chapter beside the book’s answer, a chapter at a time as you scroll.

Chapter 10: Wprowadzenie do rynku czynników produkcji

16 problems · 5 figures

10-1 §10.PS source ↗

Jakie zjawiska na rynku pracy powodują ruch wzdłuż krzywej popytu na pracę, a jakie przesunięcie tej krzywej?

Answer

Zmiany stawki płac (ceny pracy) powodują ruch wzdłuż krzywej popytu. Zmiana jakiegokolwiek innego czynnika wpływającego na popyt na pracę (np. zmiany wielkości produkcji, modyfikacje procesu produkcyjnego wykorzystującego więcej lub mniej siły roboczej, regulacje rządowe) wywołuje przesunięcie krzywej popytu.

10-2 §10.PS source ↗

Jakie zjawiska na rynku pracy powodują ruch wzdłuż krzywej podaży pracy, a jakie przesunięcie samej krzywej?

Answer

Zmiany stawki płac (ceny pracy) powodują ruch wzdłuż krzywej podaży. Zmiana jakiegokolwiek innego czynnika wpływającego na podaż pracy (np. zmiany w postrzeganiu atrakcyjności pracy, polityka rządu promująca szkolenia w tej dziedzinie) wywołuje przesunięcie krzywej podaży.

10-3 §10.PS source ↗

Tabela 10.10 pokazuje różne poziomy zatrudnienia, produkt krańcowy dla każdego z tych poziomów oraz cenę, po której przedsiębiorstwo może sprzedawać produkcję, działając na rynku doskonale konkurencyjnym.

a. Jaka jest wartość produktu krańcowego dla każdego poziomu zatrudnienia?

b. Jeśli przedsiębiorstwo działa na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, na którym obecna płaca rynkowa wynosi 12 zł, to jaki jest jego zysk, jeżeli wybrało ono optymalny poziom zatrudnienia?

Tabela 10.10 in the book ↗
Ilość pracy Krańcowy produkt pracy (MPL) Cena produktu (zł)
1 10 4
2 8 4
3 7 4
4 5 4
5 3 4
6 1 4

Answer

a. Dla przedsiębiorstwa działającego na doskonale konkurencyjnym rynku dóbr wartość produktu krańcowego to krańcowy produkt pracy pomnożony przez cenę za ten produkt.

b. Na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, gdzie obecna płaca rynkowa wynosi 12, przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk będzie zatrudniać pracowników do momentu, w którym płaca rynkowa zrówna się z wartością krańcowego produktu pracy. W tym przypadku płaca rynkowa jest równa przychodowi krańcowemu, gdy wielkość zatrudnienia wynosi 5, ponieważ na tym poziomie przychód krańcowy wynosi 12.

10-4 §10.PS source ↗

Tabela 10.11 pokazuje różne poziomy zatrudnienia, produkt krańcowy na każdym z tych poziomów oraz krańcowy przychód monopolu.

a. Jaki jest krańcowy przychód monopolu dla każdego poziomu zatrudnienia?

b. Jeśli monopol działa na doskonale konkurencyjnym rynku pracy, na którym obecna płaca rynkowa wynosi 20 zł, to jaki jest jego zysk, jeśli poziom zatrudnienia jest optymalny?

Tabela 10.11 in the book ↗
Ilość pracy Krańcowy produkt pracy (MPL) Cena produktu (zł)
1 10 10
2 8 7
3 7 5
4 5 4
5 3 2
6 1 1

Answer

a. W przypadku przedsiębiorstw o pewnej sile monopolowej wartość dodatkowej sprzedanej produkcji jest krańcowym przychodem, a nie ceną. Dzieje się tak dlatego, że mają one do czynienia z opadającą krzywą popytu na produkty. To oznacza, że aby sprzedać dodatkową jednostkę produkcji, przedsiębiorstwo musi obniżyć jej cenę. Krańcowy przychód równa się krańcowemu produktowi pracy pomnożonemu przez przychód krańcowy.

b. Przedsiębiorstwo maksymalizujące zysk będzie zatrudniało pracowników do momentu, w którym płaca rynkowa zrówna się z krańcowym przychodem z pracy. Jeśli obecna płaca rynkowa wynosi 20 zł, maksymalizujący zysk poziom zatrudnienia wynosi 4, ponieważ w tym momencie krańcowy przychód wynosi 20 zł.

10-5 §10.PS source ↗

Tabela 10.12 pokazuje informacje o krzywej podaży pracy dla monopsonu, czyli stawki płacy oczekiwanej na każdym poziomie zatrudnienia.

a. Jaki jest krańcowy koszt pracy dla monopsonu przy każdym poziomie zatrudnienia?

b. Jeśli każdy pracownik generuje przyrost utargu całkowitego o wartości 13 zł, to jaki jest zysk przedsiębiorstwa, które wybrało optymalny poziom zatrudnienia?

Tabela 10.12 in the book ↗
Liczba pracowników Płaca jednostkowa
1 1
2 3
3 5
4 7
5 9
6 11

Answer

a. Krańcowy koszt pracy to koszt, jaki przedsiębiorstwo ponosi z powodu zatrudnienia jeszcze jednego pracownika. Aby znaleźć krańcowy koszt pracy, należy najpierw ustalić całkowity koszt zatrudnienia dla każdej liczby pracowników, a następnie policzyć różnicę.

b. Monopsonista będzie zwiększał zatrudnienie do momentu, w którym korzyść z zatrudnienia dodatkowego pracownika nie zrówna się z kosztem krańcowym jego zatrudnienia. Oznacza to, że optymalnym poziomem zatrudnienia we wskazanej sytuacji jest 4 pracowników.

10-6 §10.PS source ↗

Wyjaśnij, w jaki sposób w każdej z poniższych sytuacji siły rynkowe mogą zachęcić przedsiębiorstwo do działania w mniej dyskryminacyjny sposób.

a. Lokalne przedsiębiorstwo dostarczające kwiaty, prowadzone przez fanatycznego białego właściciela, zauważa, że wielu klientów to osoby czarnoskóre.

b. Linia montażowa tradycyjnie zatrudnia tylko mężczyzn, ale ma trudności ze znalezieniem odpowiednio wykwalifikowanych pracowników.

c. Stronniczy właściciel przedsiębiorstwa świadczącego usługi domowej opieki zdrowotnej chciałby płacić Latynosom pensje niższe niż innym pracownikom.

Answer

a. Przedsiębiorstwa mają motywację do osiągania zysków, a więc powinny sprzedawać produkty wszystkim, bez względu na rasę, pochodzenie etniczne, religię czy płeć.

b. Przedsiębiorstwo musi zatrudniać ludzi, aby się rozwijać i zwiększać sprzedaż. Może ono stwierdzić, że przyjmując pracowników tylko ze swojej tradycyjnej puli – powiedzmy, białych mężczyzn – nie znajdzie ich w wystarczającej liczbie. To dobra motywacja do tego, by zatrudniać kobiety i przedstawicieli różnych mniejszości.

c. Przedsiębiorstwo zaniżające płace swoim pracownikom może ich stracić, gdyż odejdą do innego pracodawcy, oferującego lepsze wynagrodzenie. Ta presja rynkowa może zmienić podejście dyskryminującej firmy.

10-7 §10.PS source ↗

Czy różnica w średnich zarobkach między kobietami a mężczyznami świadczy o dyskryminacji na rynku pracy? Uzasadnij swoją odpowiedź.

Answer

Nie. Różnica w zarobkach sama w sobie nie świadczy o dyskryminacji, ponieważ nie porównuje płac mężczyzn i kobiet wykonujących tę samą pracę, mających takie samo wykształcenie, doświadczenie i wydajność.

10-8 §10.PS source ↗

Jakie zjawiska na rynku finansowym powodują ruch wzdłuż krzywej popytu, a jakie jej przesunięcie?

Answer

Zmiany stopy procentowej (tj. ceny środków finansowych) wywołują ruch wzdłuż krzywej popytu. Zmiana innych czynników determinujących popyt na środki finansowe (poza ceną, np. przewidywań odnośnie przyszłości) przesunęłaby całą krzywą popytu.

10-9 §10.PS source ↗

Jakie zjawiska na rynku finansowym powodują ruch wzdłuż krzywej podaży, a jakie jej przesunięcie?

Answer

Zmiany stopy procentowej (tj. ceny środków finansowych) wywołują ruch wzdłuż krzywej podaży. Zmiana jakichkolwiek innych czynników determinujących podaż pieniądza (dochodu pożyczkodawców, decyzji międzyokresowych) przesunęłaby krzywą podaży.

10-10 §10.PS source ↗

Jeśli prawo dotyczące lichwy ogranicza stopy procentowe do maksymalnego poziomu 35%, to jaki byłby prawdopodobny wpływ tego prawa na kwotę udzielanych pożyczek i spłacanych odsetek?

Answer

Jeżeli rynkowe stopy procentowe pozostają poniżej poziomu 35%, limit cenowy wprowadzony przez ustawodawcę nie będzie miał żadnego wpływu na sytuację rynkową. Gdyby jednak stopa procentowa w równowadze wzrosła powyżej 35%, wówczas pożyczkodawcy nie mogliby jej – przynajmniej legalnie – zastosować. Wartość udzielonych pożyczek i kredytów byłaby niższa niż poziom równowagi, a więc spowodowałoby to nadwyżkę popytu na rynku.

10-11 §10.PS source ↗

Która z poniższych zmian na rynku finansowym doprowadzi do spadku stóp procentowych?

a. wzrost popytu

b. spadek popytu

c. wzrost podaży

d. spadek podaży

Answer

Zdarzenia drugie i trzecie doprowadzą do spadku stóp procentowych. Przy niższym popycie pożyczkodawcy nie będą mogli pobierać tak wysokich opłat, a przy większej liczbie dostępnych pożyczek i kredytów konkurencja o pożyczkobiorców obniży stopy procentowe.

10-12 §10.PS source ↗

Która z poniższych zmian na rynku finansowym doprowadzi do wzrostu liczby udzielonych i otrzymanych pożyczek?

a. wzrost popytu

b. spadek popytu

c. wzrost podaży

d. spadek podaży

Answer

Zdarzenia pierwsze i trzecie zwiększą liczbę pożyczek. Większa liczba osób, które chcą pożyczyć, spowoduje udzielenie większej liczby pożyczek, podobnie jak wzrost liczby osób, które chcą udzielić pożyczek.

10-13 §10.PS source ↗

Zidentyfikuj najbardziej trafne stwierdzenie. Cena minimalna będzie miała największy wpływ na rynek, jeśli zostanie ustalona:

a. znacznie powyżej ceny równowagi

b. nieco powyżej ceny równowagi

c. nieco poniżej ceny równowagi

d. znacznie poniżej ceny równowagi

Aby zilustrować swoją odpowiedź, naszkicuj wszystkie cztery warianty, wykorzystując krzywe popytu i podaży.

Answer

Cena minimalna ustalona powyżej poziomu równowagi będzie miała wpływ na rynek, ponieważ podmioty ekonomiczne nie mogą zawierać legalnych transakcji z wykorzystaniem cen niższych niż minimalne. Jeśli cena rynkowa jest niższa od minimalnej, pojawi się znaczna nadwyżka podaży, taka jak na wykresie poniżej.

Wykres przedstawia cenę minimalną wyznaczoną na poziomie znacznie wyższym od ceny równowagi, co skutkuje pojawieniem się dużej nadwyżki podaży.

Jeśli cena minimalna w dalszym ciągu jest wyższa niż cena równowagi, nadwyżka podaży będzie się utrzymywać, chociaż jej rozmiary będą mniejsze. Ilustruje to poniższy wykres.

Wykres przedstawia cenę minimalną wyznaczoną na poziomie nieznacznie wyższym od ceny równowagi, co skutkuje pojawieniem się niewielkiej nadwyżki podaży.

Cena minimalna ustalona poniżej poziomu równowagi nie będzie miała żadnego wpływu na rynek niezależnie od tego, czy będzie to niewielka, czy znaczna różnica. Cena rynkowa mieści się w limicie wyznaczonym przez regulacje państwa, w związku z tym transakcje będą zawierane po cenie rynkowej. Poniższe wykresy ilustrują te sytuacje.

Dwa panele wykresu przedstawiają cenę minimalną, która jest znacznie niższa (panel prawy) i nieznacznie niższa (panel lewy) od ceny równowagi. W żadnym wariancie nie ma jednak wpływu na poziom cen i ilość równowagi rynkowej.

10-14 §10.PS source ↗

Największy wpływ na rynek będzie miała cena maksymalna ustalona:

a. znacznie poniżej ceny równowagi

b. nieco poniżej ceny równowagi

c. znacznie powyżej ceny równowagi

d. nieco powyżej ceny równowagi

Aby zilustrować swoją odpowiedź, naszkicuj wszystkie cztery warianty, wykorzystując krzywe popytu i podaży.

Answer

Cena maksymalna ustalona poniżej poziomu równowagi będzie miała wpływ na rynek, ponieważ podmioty ekonomiczne nie mogą zawierać legalnych transakcji z wykorzystaniem cen wyższych niż maksymalne. Jeśli cena rynkowa jest wyższa od maksymalnej, wówczas pojawi się nadwyżka popytu taka jak na wykresach poniżej. Rozmiary nadwyżki popytu zależą od tego, czy cena maksymalna jest dużo niższa niż równowaga rynkowa (znaczna nadwyżka popytu), czy tylko nieznacznie niższa (mała nadwyżka popytu). Poniższy wykres ilustruje te sytuacje.

Cena maksymalna ustalona powyżej poziomu równowagi nie będzie miała żadnego wpływu na rynek, niezależnie od tego, czy będzie to niewielka, czy znaczna różnica. Cena rynkowa mieści się w limicie wyznaczonym przez regulacje państwa, w związku z tym transakcje będą zawierane po cenie rynkowej. Poniższe wykresy ilustrują te sytuacje.

Dwa panele wykresu przedstawiają cenę maksymalną, która jest znacznie wyższa (panel lewy) i nieznacznie wyższa (panel prawy) od ceny równowagi. W obu sytuacjach jej wpływ na poziom cen i ilość równowagi rynkowej nie istnieje.

10-15 §10.PS source ↗

Wybierz poprawne stwierdzenie. Cena minimalna spowoduje przesunięcie:

a. popytu

b. podaży

c. popytu i podaży

d. żadne z powyższych

Naszkicuj swoją odpowiedź na wykresie.

Answer

Odpowiedź prawidłowa to „żadne z powyższych". Przesunięcie popytu lub podaży oznacza, że przy każdej cenie popyt lub podaż są większe lub mniejsze dla każdego poziomu ceny. Cena minimalna nie powoduje takiego efektu. Jeśli jednak cena minimalna jest ustalona powyżej poziomu równowagi, wówczas ilość oferowana na rynku będzie większa niż zapotrzebowanie, co doprowadzi do nadwyżki podaży.

10-16 §10.PS source ↗

Wybierz poprawne stwierdzenie. Cena maksymalna spowoduje przesunięcie:

a. popytu

b. podaży

c. i popytu, i podaży

d. żadne z powyższych

Answer

Odpowiedź prawidłowa to „żadne z powyższych". Przesunięcie popytu lub podaży oznacza, że przy każdej cenie popyt lub podaż są większe lub mniejsze dla każdego poziomu ceny. Cena maksymalna nie powoduje takiego efektu. Jeśli jednak cena maksymalna jest ustalona poniżej poziomu równowagi, wówczas zapotrzebowanie będzie większe niż ilość oferowana na rynku, co doprowadzi do nadwyżki popytu.

Loading chapter 11…

Zadania i odpowiedzi pochodzą z książki Mikroekonomia – Podstawy (Steven A. Greenlaw, David Shapiro i Waldemar Karpa), OpenStax Poland, i są wykorzystywane na licencji CC BY-NC-SA 4.0. Treści dostępne za darmo na https://openstax.org/books/mikroekonomia-podstawy/pages/1-wprowadzenie-do-rozdzialu. Obrazy, aktywności, testy i podobne elementy tego podręcznika objęte prawami autorskimi OpenStax Poland podlegają tej samej licencji – CC-BY-NC-SA. Ta adaptacja jest udostępniana na tej samej licencji, nie służy celom komercyjnym i nie jest powiązana z OpenStax Poland, OpenStax ani Rice University, ani przez nie popierana.